MUQDISHO – Wadahadalladii siyaasadeed ee Soomaaliya ayaa galay marxalad adag kadib markii diblomaasiyiin ka socday Mareykanka iyo Boqortooyada Ingiriiska ay dib uga laabteen kaalintoodii dhexdhexaadinta ee u dhexeysay dowladda federaalka iyo mucaaradka.
Kulamada oo ka socday xerada Xalane ee Muqdisho ayaa galay maalintii labaad iyadoo wali aan wax heshiis ah laga gaarin muranka ka taagan doorashooyinka, muddo xileedka dowladda iyo sharciyadda dastuuriga ah ee hay’adaha dowladda.
Diblomaasiyiinta Reer Galbeedka Oo Dib U Guray
Wararka kasoo baxaya wada-hadallada ayaa sheegaya in ergadii Mareykanka iyo UK ay si ula kac ah uga yaraadeen miiska wadahadalka kadib markii ay arkeen in dhinacyadu isku mari waayeen arrimaha ugu muhiimsan.
Diblomaasiyiintu waxay ka digeen in haddii aan heshiis la gaarin kahor dhammaadka muddo xileedka Madaxweynaha, Soomaaliya geli karto marxalad siyaasadeed oo khatar badan.
Tallaabadan ayaa loo fasiray fariin muujineysa in beesha caalamka ay ka daashay khilaafka siyaasadeed ee soo noqnoqday.
Muranka Ugu Weyn: Sharciyadda Iyo Doorashada
Mucaaradka ayaa ku doodaya in muddo xileedka Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu dhammaanayo, islamarkaana dowladda looga baahan yahay heshiis siyaasadeed cusub.
Waxay sidoo kale diidan yihiin qorshaha doorashada qof iyo cod, iyagoo sheegaya in:
- xaaladda amni aysan oggolaaneyn,
- Al-Shabaab wali ka taliyaan deegaanno badan,
- dowlad goboleedyo qaar aysan taageersanayn qorshaha.
Dhanka kale, dowladda federaalka ayaa ku adkeysaneysa in wax-ka-beddellada dastuurka ay sharciyeynayaan sii socoshada dowladda iyo qorshaha doorashooyinka tooska ah.
Xiisadda Siyaasadeed Oo Sii Kordheysa
Khilaafka hadda taagan ayaa noqday mid ka weyn arrimaha doorashada oo keliya, wuxuuna taabanayaa:
- kalsoonida siyaasadeed,
- awood qeybsiga,
- iyo mustaqbalka nidaamka federaalka Soomaaliya.
Wararka ayaa sheegaya in mucaaradku ay ka fiirsanayaan inay gebi ahaanba diidaan sharciyadda dowladda haddii heshiis la’aan lagu dhaafo waqtiga muranka badan dhaliyay.
Xalane: Goobta Go’aanka Siyaasadeed
Xerada Xalane ee Muqdisho ayaa mar kale noqotay xarunta ugu weyn ee lagu go’aaminayo jihada siyaasadda Soomaaliya.
Inkasta oo wada-hadalladu aysan wali burburin, haddana xaaladda ayaa lagu tilmaamay “mid dheellitir adag ku jirta”, iyadoo labada dhinac aysan muujin tanaasul muuqda.
Falanqeeyayaal siyaasadeed ayaa sheegaya in saacadaha iyo maalmaha soo socda ay go’aamin karaan:
- in heshiis siyaasadeed la gaaro,
- ama in Soomaaliya gasho marxalad cusub oo khilaaf dastuuri ah.
